ՄԻՋՈՑԱՌՈՒՄ ԱԿՍԵԼ ԲԱԿՈՒՆՑԻ ՏՈՒՆ-ԹԱՆԳԱՐԱՆՈՒՄ՝ ՆՎԻՐՎԱԾ ԳՈՐԻՍԻ ՏՈՆԻՆ

Ակսել Բակունցի տուն-թանգարանի հնօրյա, գեղեցիկ տոներից մեկը՝ <<Բակունցյան օրեր>>-ը, վերջին տարիներին վերաճել է համաքաղաքային մեծ տոնախմբության և նշվում է որպես Գորիսի հիմնադրման տոն: 144-ամյա քաղաքն ունի հոգևոր-մշակութային փառավոր կենսագրություն, որով էլ չափվում է նրա լինելիության որակական կշիռը և պատմական ընթացքի մեջ հաստատվում հավերժական ուղեգնացությունը: Սյունեցին գիտակցում է հոգևոր արժեքների ազգապահպան ու սերնդակերտիչ նշանակությունը և արժանապատվորեն տեր է կանգնում իր մեծերին, որոնք իրենց փառքը, անունն ու գործը նվիրաբերեցին հարազատ ժողովրդի ոգեղեն կերպարի ամբողջացմանը: <<Գորիսյան օրեր>> ամենամյա տոնակատարությունը բարեպատեհ առիթ է՝ Սյունյաց մեծերին վերստին պատվելու, մշակութային ավանդույթները, արժեքները վերակոչելու ու վերագնահատելու, մեր ինքնեղությունը, ինքնության ոգին աշխարհին ներկայացնելու:

ՄԱՐԻՆԵ ԲԱԿՈՒՆՑ / Աշակերտների մտածողության զարգացումը ամփոփման դասի ընթացքում (Համո Սահյանը որպես բանաստեղծ)

Գիտատեխնիկական աննախընթաց վերելքը նոր պահանջներ է ներկայացնում դպրոցականի մտավոր զարգացմանը և հնարավորություն ընձեռում ուսուցման պրոցեսի գիտական կազմակերպման համար: Կրթության բովանդակության իրականացման համար ուսուցչի առաջնահերթ խնդիրն է դասավանդման մեթոդների կատարելագործումը:

Դասաժամի բարձր մակարդակի ապահովումը դառնում է ուսուցչի ամենօրյա հոգսը, ուստի առաջին պլան է մղվում ուսուցչի գիտական-մեթոդական պատրաստականության բարձրացումը, որով էլ պայմանավորվում է աշակերտների արդյունավետ մտածողությունը:

Ուսուցչի ստեղծագործական աշխատանքով և դասի կազմակերպվածությամբ են պայմանավորված աշակերտների ճանաչողական ակտիվությունը, ծրագրային նյութի հաստատուն յուրացումը, շերտավորված և անհատական աշխատանքի ձևերը դասի պրոցեսում և դրանից դուրս:

ԼՈՐԻԿ ՄԻՆԱՍՅԱՆԻ ԱՆՀԱՏԱԿԱՆ ՑՈՒՑԱՀԱՆԴԵՍԸ ԳՈՐԻՍՈՒՄ

Սեպտեմբերի 24-ին Գորիսի քաղաքային պատկերասրահում բացվեց կապանցի գեղանկարիչ Լորիկ Մինասյանի անհատական ցուցահանդեսը: 

Լորիկ Մինասյանը ծնվել է 1958 թվականին Կապանում: Ավարտել է Խ.Աբովյանի անվան պետական մանկավարժական համալսարանի գեղանկարչության բաժինը: 2002 թվականից ՀՀ Նկարիչների միության անդամ է: Ունեցել է բազմաթիվ խմբակային ցուցահանդեսներ Հայաստանում և արտերկրում: Գորիսում Լ.Մինասյանը արվեստասեր հասարակությանը ներկայացավ անհատական անդրանիկ ցուցահանդեսով: 

Ցուցահանդեսի բացմանը ներկա էին քաղաքապետարանի մշակույթի բաժնի աշխատակիցներ, քաղաքի մշակութային կառույցների և հասարակական կազմակերպությունների ներկայացուցիչներ, աշակերտներ, ուսանողներ, Ֆրանսիայի Վիեն քաղաքից ժամանած պատվիրակության անդամներ:

ԱՐԿԱԴԻ ԾԱՏՈՒՐՅԱՆԻ ԿԵՍԴԱՐՅԱ ՍՏԵՂԾԱԳՈՐԾԱԿԱՆ ՃԱՆԱՊԱՐՀԻ ԳՆԱՀԱՏՈՒԹՅՈՒՆԸ

Օրերս <<Սյունյաց երկիր>> պարբերականը հատուկ թողարկումով անդրադարձել է մեր հայրենակից, ՀԳՄ Սյունիքի մասնաճյուղի նախագահ Արկադի Ծատուրյանի կեսդարյա ստեղծագործական ճանապարհի գնահատությանը: Ինչպես թերթի մյուս հատուկ համարները՝ նվիրված գրականության ու մշակույթի մեծերին, այս թողարկումը նույնպես ընտրանյութով, որակով, մնայունն ու արժեքավորը տեսնելու-գնահատելու անխախտ սկզբունքով, նպատակով, թե ինչու՞ է ստեղծվում և ու՞մ է հասցեագրվում, բացառիկ է և կապրի ի՛ր ժամանակի, ինչու չէ, նաև պատմության մեջ:

Արկադի Ծատուրյանի բազմաշնորհ ու բազմավաստակ անունը ծանոթ է յուրաքանչյուր գրասեր սյունեցու:

ՌՇՏՈՒՆԻ ԽՈՒՐՇՈՒԴՅԱՆ / Պատմվածքներ

Ռշտունի Խուրշուդյանը ծնվել է 1954 թվականին Գորիսում: 
Իբրև գրողի նկարագիր՝ ինքնատիպ երևույթ է Սյունյաց գրական դաշտում: Գրել սկսել է 1980-ականներից: Նրա ստեղծագործական աշխարհը առանձնանում է իմաստային հարստությամբ, ասելիքի նպատակաուղղվածությամբ, պատկերաստեղծման ու կերպարակերտման բարձր արվեստով: Գրական նախասիրությունը պատմվածքի ժանրաձևն է: Պատմվածքներից տպագրվել են <<Զանգեզուր>>, <<Սյունիք>>, <<Բանբեր Գորիսի>>, <<Սյունյաց երկիր>> և այլ պարբերականներում, <<Գրական Սյունիք>> անթոլոգիայում: Առանձին ժողովածուով դեռևս չի ներկայացել ընթերցողին: Ստորև ներկայացվող <<Լույսի շուշաններ>> և <<Հացի համը>> պատմվածքները, որոնց ընթերցողը ծանոթ է մամուլից, հոգեբանական խտացումների փայլուն նմուշներ են, մնայուն արժեքներ մեր արձակագրության մեջ: 

Լ Ո Ւ Յ Ս Ի    Շ Ո Ւ Շ Ա Ն Ն Ե Ր

Այդ ժամանակ ես տասնչորս տարեկան էի:

Ամռան վերջերին, երեկոյան, երբ գյուղին փարվում էր աղջամուղջը, և լուսինը, աստիճանաբար գունատվելով, երկնակամարում ցցում էր իր դեղնած սեխակտորը, մեր գոտիների տաքացած շրմփոցներից խախտվում էր գյուղի հովվերգական անդորրը, և կալի մոտ օր օրի փքվող բուրավետ խոտադեզերը ասես բռնկվում էին չարացած ճտճտոցներով:

ՍՈՒՐԵՆ ԱՅՎԱԶՅԱՆ / Իմ պարտեզում

Հատված Ս.Այվազյանի <<Ասուր, հե՜յ Ասուր>> ինքնակենսագրական վեպից

Մեր հին գյուղը հազարամյակների պատմություն ուներ. քանդեցին, բարձրացան սարահարթ: Վերացրին մի հին, հարուստ պատմություն, որ մնաց Ձորում, ապրածների սրտերի, հիշողությունների մեջ և կմնա այնքան, ինչքան նրանք կլինեն: 

Ձորի մեր տունը, ինչպես բոլոր տները, մի ուրիշի տան վրա էր: Այսինքն՝ այդ ուրիշի տան կտուրը մեր տան բակն էր: Երբ ես փոքր էի, ուզեցի, որ մեր տան առաջ պարտեզ ունենանք: Պարտեզում ծաղիկներ լինեն, ծառեր ու մեծ ընկուզենի, որ ընկերներիս հետ պահմտոցի խաղամ՝ թաքնվեմ նրա թանձր սաղարթների արանքում: Որ ամռանը, լուսնյակ գիշերներին, նստենք նրա տակ և, ծաղիկների հոտը շնչելով՝ նայենք աստղերին, երազենք ու զարմանանք: Որ այդ ընկուզենու տակ, մեզ հետ նստի և ջաղացպան Ներսեսը՝ պատմություններ անի, մենք էլ լսենք ու չհագենանք: 

Մի օր մտածեցի ու գտա, որ կարելի է այդպիսի պարտեզ ունենալ:

ԼԻԼԻԹ ԹՈՒՆՅԱՆ / Գեղարվեստական ժամանակի ու տարածության դրսևորման ձևերը Համաստեղի արձակում*

Համաստեղի գեղարվեստական արձակում ժամանակն ու տարածությունը հանդես են գալիս մի կողմից իբրև կառուցվածքային նշանակություն ունեցող կատեգորիա, մյուս կողմից՝ իբրև հեղինակի գեղագիտական վերացարկման արդյունք:

Գեղարվեստական գրականության մեջ ժամանակի և տարածության փոխադարձ կապը Մ. Բախտինն անվանել է քրոնոտոպ (հունարենից բառացի թարգմանությամբ նշանակում է` ժամանակատարածություն), որը <<որոշում է գրական ստեղծագործության գեղարվեստական միասնականության կապերը իրական դեպքերի հետ>>[1]:

Առաջինը գերմանացի քննադատ Գ. Լեսսինգն իր հայտնի <<Լաոկոոն կամ գեղանկարչության և բանաստեղծության սահմանների մասին>> աշխատության մեջ անդրադարձավ ժամանակի և տարածության միասնականության խնդրին, արվեստի երկերը բաժանեց` ըստ իրենց ժամանակային և տարածական հատկանիշների: